moeite met lezen en leren
Je kind leest een tekst, maar raakt steeds de regel kwijt. Na een tijdje lezen krijgt het hoofdpijn of worden de ogen vermoeid. Misschien valt het op dat lezen veel moeite kost, terwijl je kind wel zijn best doet. Waar komen deze klachten vandaan?
Soms speelt de samenwerking tussen de ogen een rol. Een mogelijke oorzaak is fixatiedisparatie. Dit kan invloed hebben op hoe comfortabel en duidelijk iemand ziet tijdens het lezen.
Leestijd: 1 minuut
Geplaatst op 29-10-2026
Wat is fixatiedisparatie?
Als je ergens naar kijkt, moeten beide ogen goed samenwerken. Ze richten zich op hetzelfde punt en de hersenen voegen de beelden samen tot één beeld.
Bij fixatiedisparatie is deze samenwerking niet helemaal in balans. De ogen richten zich niet precies op hetzelfde punt, waardoor het samenvoegen van de beelden meer inspanning kan kosten.
Dit kan ervoor zorgen dat je zicht minder rustig aanvoelt. Vooral bij activiteiten waarbij je langere tijd dichtbij kijkt, zoals lezen, schrijven of werken op een beeldscherm, kunnen klachten ontstaan.
Wat is fixatiedisparatie?
Als je ergens naar kijkt, moeten beide ogen goed samenwerken. Ze richten zich op hetzelfde punt en de hersenen voegen de beelden samen tot één beeld.
Bij fixatiedisparatie is deze samenwerking niet helemaal in balans. De ogen richten zich niet precies op hetzelfde punt, waardoor het samenvoegen van de beelden meer inspanning kan kosten.
Dit kan ervoor zorgen dat je zicht minder rustig aanvoelt. Vooral bij activiteiten waarbij je langere tijd dichtbij kijkt, zoals lezen, schrijven of werken op een beeldscherm, kunnen klachten ontstaan.
Welke klachten passen bij fixatiedisparatie?
Fixatiedisparatie kan verschillende klachten geven. Niet iedereen ervaart hetzelfde, maar je kunt bijvoorbeeld het volgende herkennen:
- Vermoeide ogen tijdens of na het lezen.
- Hoofdpijn, vooral na langere tijd dichtbij kijken.
- Een branderig gevoel aan de ogen.
- Regelmatig de regel kwijtraken tijdens het lezen.
- Een vinger nodig hebben om de tekst te volgen.
- Moeite met schrijven of een onregelmatig handschrift.
- Moeite met het inschatten van een bal tijdens het sporten.
Deze klachten betekenen niet automatisch dat er sprake is van fixatiedisparatie. Ze kunnen ook andere oorzaken hebben. Daarom is het belangrijk om goed te onderzoeken wat er aan de hand is.
Is er verband tussen fixatiedisparatie en dyslexie?
Kinderen die moeite hebben met lezen, krijgen soms te maken met de vraag of er sprake is van dyslexie. Maar leesproblemen kunnen verschillende oorzaken hebben.
Bij dyslexie zijn er hardnekkige problemen met het leren lezen en spellen. Fixatiedisparatie gaat over de samenwerking tussen de ogen. De twee kunnen naast elkaar voorkomen, maar zijn niet hetzelfde.
Wanneer lezen veel moeite kost, kan het daarom zinvol zijn om ook naar de visuele vaardigheden te kijken. Zo kunnen we onderzoeken of er naast de leesproblemen ook klachten zijn die samenhangen met de samenwerking tussen de ogen.
Belangrijk: fixatiedisparatie is geen bewezen algemene verklaring voor dyslexie. Visuele training behandelt dyslexie zelf niet, maar kan mogelijk helpen wanneer er ook een aantoonbaar probleem is met de visuele vaardigheden.
Kan visuele training helpen?
Als uit onderzoek blijkt dat bepaalde visuele vaardigheden extra aandacht nodig hebben, kan visuele training een mogelijkheid zijn.
Tijdens visuele training oefenen we bijvoorbeeld het richten van de ogen, het volgen van bewegingen en de samenwerking tussen de ogen. De oefeningen worden afgestemd op de vaardigheden die aandacht nodig hebben.
Het doel is om het kijken zo comfortabel mogelijk te maken en de betreffende visuele vaardigheden te oefenen. Of training zinvol is, hangt af van de uitkomsten van het onderzoek en de klachten die iemand ervaart.
Bij dyslexie of andere leerproblemen blijft passende begeleiding bij lezen en spellen belangrijk.
Wanneer is het verstandig om de ogen te laten onderzoeken?
Merk je dat je kind regelmatig hoofdpijn krijgt tijdens het lezen, snel vermoeid raakt of moeite heeft om de tekst te volgen? Dan kan het zinvol zijn om de ogen en de samenwerking daartussen te laten controleren.
Met een gewone oogmeting onderzoeken we vooral hoe scherp iemand ziet. Bij een aanvullend onderzoek naar de oogsamenwerking kijken we ook hoe beide ogen samen functioneren.
Op basis van de uitkomsten bespreken we of verdere begeleiding of visuele training passend kan zijn.
Samen kijken naar de oorzaak
Leesproblemen kunnen frustrerend zijn, voor een kind én voor ouders. Zeker wanneer je ziet dat je kind zijn best doet, maar lezen toch veel energie kost.
Bij Sven voor Ogen kijken we graag mee naar de visuele kant van deze klachten. We onderzoeken welke visuele factoren mogelijk een rol spelen en bespreken welke vervolgstappen bij de situatie passen.Herken je deze klachten bij jezelf of je kind? Je bent welkom om contact met ons op te nemen. We kijken graag samen naar de mogelijkheden.